QUỐC HỘI CHÍNH THỨC BÃI BỎ ÁN TỬ HÌNH VỚI 8 TỘI DANH, TRONG ĐÓ CÓ THAM Ô TÀI SẢN VÀ NHẬN HỐI LỘ

Sáng nay, với 429/439 đại biểu tán thành (chiếm 89,75%), Quốc hội khóa XV đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự tại Kỳ họp thứ 9. Một trong những nội dung quan trọng nhất của Luật là việc bãi bỏ hình phạt tử hình đối với 8 tội danh.

Theo Luật mới, 8 tội danh không còn áp dụng hình phạt tử hình gồm:

• Hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân;
• Phá hoại cơ sở vật chất – kỹ thuật của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam;
• Sản xuất, buôn bán hàng giả là thuốc chữa bệnh, phòng bệnh;
• Vận chuyển trái phép chất ma túy;
• Phá hoại hòa bình, gây chiến tranh xâm lược;
• Gián điệp (Điều 110);
• Tham ô tài sản;
• Nhận hối lộ.

Trước khi biểu quyết, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Hải Ninh trình bày Báo cáo tiếp thu, giải trình ý kiến đại biểu Quốc hội. Bộ trưởng nhấn mạnh việc sửa đổi Bộ luật Hình sự lần này là cần thiết, nhằm tiếp tục thể chế hóa chủ trương của Đảng về thu hẹp dần hình phạt tử hình.

Theo Bộ trưởng Nguyễn Hải Ninh, số lượng tội danh có hình phạt tử hình đã giảm mạnh qua các lần sửa đổi Bộ luật Hình sự: từ 44 tội danh năm 1985, còn 29 tội danh năm 1999, 22 tội danh năm 2009 và 18 tội danh năm 2015. Lần này, Chính phủ đề xuất bãi bỏ thêm 8 tội danh sau khi đánh giá toàn diện về tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi, khả năng khắc phục hậu quả, thực tiễn áp dụng và xu hướng quốc tế.

Hiện nay, trong 193 quốc gia thành viên Liên hợp quốc, chỉ còn hơn 50 quốc gia duy trì hình phạt tử hình. Việc thu hẹp án tử hình cũng phù hợp với cam kết của Việt Nam khi tham gia Công ước quốc tế về quyền dân sự và chính trị, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hợp tác quốc tế trong bối cảnh hội nhập sâu rộng.

Đối với hai tội danh Tham ô tài sản và Nhận hối lộ, sau khi bãi bỏ án tử hình, Luật bổ sung quy định mới tại khoản 1 Điều 63 nhằm đảm bảo thu hồi tài sản và khuyến khích người phạm tội hợp tác:

“Người bị kết án tù chung thân về tội tham ô tài sản, tội nhận hối lộ chỉ có thể được xét giảm thời hạn chấp hành hình phạt khi đã chủ động nộp lại ít nhất ba phần tư tài sản tham ô, nhận hối lộ và đã hợp tác tích cực với cơ quan chức năng trong việc phát hiện, điều tra, xử lý tội phạm hoặc lập công lớn.”

Quốc hội biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự (Ảnh: VGP)

Một điểm mới đáng chú ý khác là việc bổ sung tội “Sử dụng trái phép chất ma túy” (Điều 256a). Theo Bộ trưởng Nguyễn Hải Ninh, quy định này nhằm thực hiện chính sách hình sự nghiêm khắc hơn đối với ma túy, giảm cầu ma túy và cắt đứt mối quan hệ cung – cầu.

Thực tiễn cho thấy tình hình nghiện ma túy đang diễn biến phức tạp, là nguyên nhân dẫn đến nhiều loại tội phạm khác. Pháp luật hiện hành chỉ xử lý hành vi tàng trữ, trong khi người đã sử dụng ma túy lại chưa bị xử lý hình sự tương ứng. Việc bổ sung tội danh này tập trung vào đối tượng đang cai nghiện hoặc đã cai nghiện nhưng tái sử dụng và biện pháp cai nghiện đã thất bại.

Bên cạnh việc thu hẹp án tử hình, Luật còn nâng mức hình phạt tù và hình phạt tiền đối với một số tội danh nghiêm trọng về môi trường, an toàn thực phẩm và ma túy, như: gây ô nhiễm môi trường, vi phạm quy định về quản lý chất thải nguy hại, sản xuất, tàng trữ, mua bán trái phép chất ma túy, vi phạm quy định về an toàn thực phẩm…

Theo Bộ trưởng Bộ Tư pháp, việc tăng mức hình phạt là phù hợp với yêu cầu đấu tranh phòng, chống tội phạm trong giai đoạn hiện nay và những năm tới.

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự sẽ có hiệu lực thi hành từ ngày được công bố theo quy định.

CÔNG TY LUẬT HỢP DANH NIỀM TIN VIỆT

• Trụ sở: Số 31 Xuân Quỳnh, P. Yên Hòa, TP. Hà Nội
• Chi nhánh: Số 10 Tố Hữu, Hoàn Lão, Quảng Trị
• Điện thoại: 0913.419.886
• Email: info@vietrustlaw.com.vn
• Website: https://luatniemtinviet.vn/ & https://vietrustlaw.com.vn